Merge branch 'claude/app-50-bugs-fixes-1531ef' into main

2026-09-15 23:21:02 +03:30
parent ad965f0346 831e656fa3
commit 4ee706f461
32 changed files with 1036 additions and 77 deletions
@@ -426,7 +426,40 @@ class ExcelExportService:
            money_columns={4, 5, 6},
        )

-        # --- برگه ۶: انبار ---
+        # --- برگه ۶: دفتر معین ---
+        # همان چیزی که «معین» یعنی: به‌ازای هر حسابِ معینِ دارای گردش، تکِ
+        # تکِ اسناد به‌ترتیبِ تاریخ با مانده‌ی در جریان — دقیقا فرمتی که
+        # حسابدار وقتی می‌گوید «دفتر معین رو بفرست» انتظارش را دارد.
+        ws = wb.create_sheet("دفتر معین")
+        subsidiary_rows: list[list] = []
+        for account in Account.objects.filter(user=user, level=Account.Level.MOIN).order_by("code"):
+            statement = SubsidiaryLedgerService.statement(user, account, start, end)
+            if not statement["rows"]:
+                continue
+            subsidiary_rows.append([f"{account.code} — {account.name}", "", "", "", "", "", ""])
+            subsidiary_rows.append(["مانده‌ی ابتدای دوره", "", "", "", "", "", statement["opening_balance"]])
+            for row in statement["rows"]:
+                subsidiary_rows.append(
+                    [
+                        row["date"].date().isoformat() if hasattr(row["date"], "date") else row["date"],
+                        row["number"],
+                        row["type"],
+                        row["description"],
+                        row["debit"],
+                        row["credit"],
+                        row["balance"],
+                    ]
+                )
+            subsidiary_rows.append(["مانده‌ی پایانِ دوره", "", "", "", "", "", statement["closing_balance"]])
+            subsidiary_rows.append([])
+        ExcelExportService._write(
+            ws,
+            ["تاریخ", "شماره سند", "نوع", "شرح", "بدهکار", "بستانکار", "مانده"],
+            subsidiary_rows,
+            money_columns={4, 5, 6},
+        )
+
+        # --- برگه ۷: انبار ---
        ws = wb.create_sheet("انبار")
        ExcelExportService._write(
            ws,
@@ -489,9 +522,14 @@ class LedgerBookService:
        end_date: date | None = None,
        carry_balance: bool = True,
    ) -> "LedgerBook":
-        """فایل تازه باز می‌کند: فایلِ جاریِ قبلی بسته و فقط-خواندنی می‌شود،
-        و اگر خواسته شود مانده‌ی پایانیِ آن به‌عنوان مانده‌ی ابتدای فایلِ
-        جدید منتقل می‌گردد (کارِ استانداردِ «انتقال مانده» سرِ سال مالی)."""
+        """فایل تازه باز می‌کند و آن را فایلِ جاری می‌کند؛ اگر خواسته شود
+        مانده‌ی پایانیِ فایلِ قبلی به‌عنوان مانده‌ی ابتدای فایلِ جدید منتقل
+        می‌شود (کارِ استانداردِ «انتقال مانده» سرِ سال مالی).
+
+        برخلافِ قبل، فایلِ قبلی خودکار بایگانی (بسته) نمی‌شود — فقط از حالتِ
+        «جاری» خارج می‌شود و همچنان در فهرست و قابل‌ویرایش باقی می‌ماند؛
+        بایگانی‌کردنش یک اقدامِ جداگانه و دستی است (به LedgerBookService.
+        archive_book مراجعه کن)."""
        from apps.bizapps.models import LedgerBook

        previous = LedgerBook.objects.select_for_update().filter(user=user, is_active=True).first()
@@ -500,9 +538,7 @@ class LedgerBookService:
            if carry_balance:
                opening = LedgerBookService.closing_balance(previous)
            previous.is_active = False
-            previous.is_closed = True
-            previous.closed_at = timezone.now()
-            previous.save(update_fields=["is_active", "is_closed", "closed_at", "updated_at"])
+            previous.save(update_fields=["is_active", "updated_at"])

        return LedgerBook.objects.create(
            id=str(uuid.uuid4()),
@@ -514,6 +550,18 @@ class LedgerBookService:
            is_active=True,
        )

+    @staticmethod
+    def archive_book(book: "LedgerBook") -> "LedgerBook":
+        """بایگانی‌کردنِ دستیِ یک فایل — از این پس فقط-خواندنی می‌شود.
+        فایلِ جاری هم قابل‌بایگانی است (کاربر آگاهانه انتخاب کرده)، فقط بعد
+        از آن یک فایلِ جاریِ تازه لازم است (اولین فراخوانیِ بعدیِ
+        ensure_active_book خودش می‌سازد)."""
+        book.is_active = False
+        book.is_closed = True
+        book.closed_at = timezone.now()
+        book.save(update_fields=["is_active", "is_closed", "closed_at", "updated_at"])
+        return book
+
    @staticmethod
    def closing_balance(book: "LedgerBook") -> float:
        """مانده‌ی پایانیِ یک فایل = مانده‌ی ابتدا + درآمدها − هزینه‌ها."""
@@ -81,6 +81,9 @@ class LedgerEntrySerializer(serializers.ModelSerializer):
    category_display = serializers.CharField(source="get_category_display", read_only=True)
    account_name = serializers.CharField(source="account.name", read_only=True, default="")
    account_code = serializers.CharField(source="account.code", read_only=True, default="")
+    discount_amount = serializers.FloatField(read_only=True)
+    tax_amount = serializers.FloatField(read_only=True)
+    computed_amount = serializers.FloatField(read_only=True)

    class Meta:
        model = LedgerEntry
@@ -88,6 +91,8 @@ class LedgerEntrySerializer(serializers.ModelSerializer):
            "id", "entry_type", "title", "amount", "category", "category_display",
            "entry_date", "note", "total_amount", "counterparty_name", "counterparty_phone",
            "linked_invoice", "account_name", "account_code",
+            "base_amount", "discount_percent", "tax_percent",
+            "discount_amount", "tax_amount", "computed_amount",
            "is_debt", "professional_type", "paid_amount", "remaining_amount",
            "installments", "updated_at",
        ]
@@ -112,7 +117,8 @@ class ProductSerializer(serializers.ModelSerializer):
        fields = [
            "id", "name", "sku", "category", "unit", "quantity",
            "unit_price", "purchase_price", "total_purchase_value",
-            "low_stock_threshold", "is_low_stock", "notes", "updated_at",
+            "low_stock_threshold", "is_low_stock", "is_active",
+            "production_date", "expiry_date", "notes", "updated_at",
        ]
        read_only_fields = ["total_purchase_value", "is_low_stock", "updated_at"]

@@ -153,7 +159,9 @@ class InvoiceSerializer(serializers.ModelSerializer):
            "id", "invoice_number", "invoice_date", "customer",
            "buyer_name", "buyer_phone", "buyer_address",
            "seller_name", "seller_phone", "seller_address",
-            "total_amount", "discount_amount", "tax_lines", "final_amount",
+            "total_amount", "discount_percent", "discount_amount",
+            "extra_discount_label", "extra_discount_percent", "extra_discount_amount",
+            "tax_lines", "final_amount",
            "payment_type", "payment_type_display",
            "payment_status", "payment_status_display",
            "order_status", "order_status_display",
@@ -188,7 +196,17 @@ class CreateInvoiceSerializer(serializers.Serializer):
    seller_name = serializers.CharField(max_length=150, required=False, allow_blank=True, default="")
    seller_phone = serializers.CharField(max_length=20, required=False, allow_blank=True, default="")
    seller_address = serializers.CharField(max_length=255, required=False, allow_blank=True, default="")
+    # درصد اولویت دارد: اگر discount_percent مثبت باشد، discount_amount از
+    # روی همان محاسبه می‌شود (هم‌الگو با تخفیفِ درصدیِ هر قلم فاکتور)؛
+    # discount_amount خامْ فقط برای سازگاری با کلاینت‌های قدیمی نگه داشته
+    # شده — اگر درصد صفر باشد همان مقدار مستقیم استفاده می‌شود.
+    discount_percent = serializers.FloatField(required=False, default=0, min_value=0, max_value=100)
    discount_amount = serializers.FloatField(required=False, default=0, min_value=0)
+    # تخفیفِ ویژه/دوره‌ای — جدا از تخفیفِ بالا، روی مبلغِ بعد از آن اعمال
+    # می‌شود. یا با درصد یا با مبلغِ ثابت پر می‌شود.
+    extra_discount_label = serializers.CharField(max_length=100, required=False, allow_blank=True, default="")
+    extra_discount_percent = serializers.FloatField(required=False, default=0, min_value=0, max_value=100)
+    extra_discount_amount = serializers.FloatField(required=False, default=0, min_value=0)
    tax_lines = serializers.ListField(child=serializers.DictField(), required=False, default=list)
    payment_type = serializers.ChoiceField(choices=Invoice.PaymentType.choices, required=False)
    shipping_method = serializers.ChoiceField(choices=Invoice.ShippingMethod.choices, required=False)
@@ -9,6 +9,7 @@ from django.utils import timezone
 from apps.account.models import User
 from apps.banker.models import Contact
 from apps.bizapps.models import (
+    Account,
    Customer,
    Invoice,
    InvoiceItem,
@@ -26,6 +27,7 @@ from apps.bizapps.api.accounting import (
    ACCOUNT_SALES,
    ChartOfAccountsService,
    ExcelExportService,
+    SubsidiaryLedgerService,
 )

 logger = logging.getLogger(__name__)
@@ -92,7 +94,9 @@ class InvoiceService:
            seller_name=data.get("seller_name", ""),
            seller_phone=data.get("seller_phone", ""),
            seller_address=data.get("seller_address", ""),
-            discount_amount=data.get("discount_amount", 0),
+            discount_percent=data.get("discount_percent", 0),
+            extra_discount_label=data.get("extra_discount_label", ""),
+            extra_discount_percent=data.get("extra_discount_percent", 0),
            tax_lines=data.get("tax_lines", []),
            payment_type=payment_type,
            shipping_method=data.get("shipping_method", Invoice.ShippingMethod.PICKUP),
@@ -146,10 +150,27 @@ class InvoiceService:
                    note=f"فروش فاکتور {invoice_number}",
                )

+        if invoice.discount_percent:
+            invoice.discount_amount = subtotal * invoice.discount_percent / 100
+        else:
+            invoice.discount_amount = data.get("discount_amount", 0)
+
+        after_discount = subtotal - invoice.discount_amount
+        if invoice.extra_discount_percent:
+            invoice.extra_discount_amount = after_discount * invoice.extra_discount_percent / 100
+        else:
+            invoice.extra_discount_amount = data.get("extra_discount_amount", 0)
+
        tax_amount = sum(subtotal * float(line.get("percent", 0)) / 100 for line in invoice.tax_lines)
        invoice.total_amount = subtotal
-        invoice.final_amount = subtotal - invoice.discount_amount + tax_amount
-        invoice.save(update_fields=["total_amount", "final_amount"])
+        invoice.final_amount = (
+            subtotal - invoice.discount_amount - invoice.extra_discount_amount + tax_amount
+        )
+        invoice.save(
+            update_fields=[
+                "total_amount", "discount_amount", "extra_discount_amount", "final_amount",
+            ]
+        )

        transaction_number = InvoiceService._next_sequenced_number(user, Transaction, "transaction_number", "TRX")
        is_credit = payment_type == Invoice.PaymentType.CREDIT
@@ -396,6 +417,70 @@ class LedgerService:
            entry.account = account
            entry.save(update_fields=["account", "updated_at"])

+    @staticmethod
+    @transaction.atomic
+    def post_entry_transaction(user: User, entry: LedgerEntry) -> None:
+        """سندِ دوطرفه‌ی یک ثبتِ ساده (غیرِ فاکتوری) — قبلا فقط فاکتورها و
+        اقساط سند می‌خوردند، پس ثبتِ مستقیمِ درآمد/هزینه (که کارِ اصلیِ
+        بیشترِ کاربرهاست) هیچ‌وقت وارد تراز حساب‌ها/دفتر معین نمی‌شد. اینجا
+        سندِ قبلیِ همین ردیف (اگر بود) پاک و دوباره ساخته می‌شود — ساده‌تر و
+        کم‌خطاتر از آپدیتِ جزئی.
+
+        فاکتورهای فروش (linked_invoice) را عمدا رد می‌کند — سندشان از قبل،
+        موقعِ ساختِ فاکتور، ساخته شده؛ دوباره‌سندزدن یعنی دوبار حساب کردن.
+        """
+        Transaction.objects.filter(reference_ledger_entry=entry).delete()
+        if entry.linked_invoice_id:
+            return
+
+        account = entry.account or LedgerService.account_for_category(user, entry.category)
+        if account is None:
+            return  # دسته‌ی ناشناخته یا خالی — چیزی برای سند زدن نیست.
+
+        is_debt = entry.category in LedgerEntry.DEBT_CATEGORIES
+        amount = (entry.total_amount or entry.amount) if is_debt else entry.amount
+        if not amount:
+            return
+
+        if entry.category == LedgerEntry.Category.SALE_CREDIT:
+            debit_ref = ChartOfAccountsService.get(user, ACCOUNT_RECEIVABLE)
+            credit_ref = account
+        elif entry.category == LedgerEntry.Category.PURCHASE_CREDIT:
+            debit_ref = account
+            credit_ref = ChartOfAccountsService.get(user, ACCOUNT_PAYABLE)
+        elif entry.entry_type == LedgerEntry.EntryType.INCOME:
+            debit_ref = ChartOfAccountsService.get(user, ACCOUNT_CASH)
+            credit_ref = account
+        else:
+            debit_ref = account
+            credit_ref = ChartOfAccountsService.get(user, ACCOUNT_CASH)
+
+        transaction_type = (
+            Transaction.TransactionType.CREDIT_SALE
+            if entry.category == LedgerEntry.Category.SALE_CREDIT
+            else Transaction.TransactionType.PURCHASE
+            if entry.category == LedgerEntry.Category.PURCHASE_CREDIT
+            else Transaction.TransactionType.CASH_SALE
+            if entry.entry_type == LedgerEntry.EntryType.INCOME
+            else Transaction.TransactionType.EXPENSE
+        )
+        number = InvoiceService._next_sequenced_number(user, Transaction, "transaction_number", "LED")
+        naive_dt = timezone.datetime.combine(entry.entry_date, timezone.datetime.min.time())
+        Transaction.objects.create(
+            id=str(uuid.uuid4()),
+            user=user,
+            transaction_number=number,
+            transaction_date=timezone.make_aware(naive_dt) if timezone.is_naive(naive_dt) else naive_dt,
+            reference_ledger_entry=entry,
+            transaction_type=transaction_type,
+            debit_account=debit_ref.code if debit_ref else "",
+            credit_account=credit_ref.code if credit_ref else "",
+            debit_account_ref=debit_ref,
+            credit_account_ref=credit_ref,
+            amount=amount,
+            description=entry.title,
+        )
+
    @staticmethod
    @transaction.atomic
    def post_installment_transaction(user: User, installment: LedgerInstallment) -> None:
@@ -448,46 +533,48 @@ class LedgerService:

    @staticmethod
    def export_csv(user: User, start=None, end=None) -> str:
-        """خروجیِ CSV ساده — برای وقتی کاربر فقط یک فایلِ سبکِ تک‌برگی
-        می‌خواهد. نسخه‌ی کاملِ چندبرگی در export_xlsx است."""
-        qs = LedgerEntry.objects.filter(user=user).order_by("entry_date").prefetch_related("installments")
-        if start:
-            qs = qs.filter(entry_date__gte=start)
-        if end:
-            qs = qs.filter(entry_date__lte=end)
-
+        """خروجیِ CSV به‌شکلِ واقعیِ دفتر معین — به‌ازای هر حسابِ معینِ
+        دارای گردش: سربرگِ حساب، مانده‌ی ابتدای دوره، سندهای آن حساب
+        به‌ترتیبِ تاریخ (با بدهکار/بستانکار/مانده‌ی در جریان)، و مانده‌ی
+        پایانِ دوره — دقیقا همان ساختاری که در خروجیِ اکسلِ چندبرگی هم
+        هست، فقط سبک‌تر و تک‌برگی. قبلا این خروجی فقط یک دامپِ خامِ
+        ردیف‌های دفترِ ساده بود (بدونِ حساب/بدهکار/بستانکار/مانده) که هیچ
+        شباهتی به دفتر معین نداشت.
+        """
        buf = io.StringIO()
        buf.write("")  # BOM
        writer = csv.writer(buf)
-        writer.writerow(
-            [
-                "تاریخ",
-                "نوع",
-                "دسته",
-                "عنوان",
-                "مبلغ",
-                "طرف حساب",
-                "شماره طرف حساب",
-                "مبلغ کل تعهد",
-                "پرداخت‌شده",
-                "مانده",
-                "یادداشت",
-            ]
-        )
-        for e in qs:
+        writer.writerow(["تاریخ", "شماره سند", "نوع", "شرح", "بدهکار", "بستانکار", "مانده"])
+
+        accounts = Account.objects.filter(user=user, level=Account.Level.MOIN).order_by("code")
+        wrote_any_row = False
+        for account in accounts:
+            statement = SubsidiaryLedgerService.statement(user, account, start, end)
+            if not statement["rows"]:
+                continue
+            wrote_any_row = True
+            writer.writerow([f"{account.code} — {account.name}", "", "", "", "", "", ""])
            writer.writerow(
-                [
-                    e.entry_date.isoformat(),
-                    e.get_entry_type_display(),
-                    e.get_category_display() if e.category else "",
-                    e.title,
-                    f"{e.amount:.0f}",
-                    e.counterparty_name,
-                    e.counterparty_phone,
-                    f"{e.total_amount:.0f}" if e.is_debt else "",
-                    f"{e.paid_amount:.0f}" if e.is_debt else "",
-                    f"{e.remaining_amount:.0f}" if e.is_debt else "",
-                    e.note,
-                ]
+                ["مانده‌ی ابتدای دوره", "", "", "", "", "", f"{statement['opening_balance']:.0f}"]
            )
+            for row in statement["rows"]:
+                row_date = row["date"]
+                writer.writerow(
+                    [
+                        row_date.date().isoformat() if hasattr(row_date, "date") else row_date,
+                        row["number"],
+                        row["type"],
+                        row["description"],
+                        f"{row['debit']:.0f}" if row["debit"] else "",
+                        f"{row['credit']:.0f}" if row["credit"] else "",
+                        f"{row['balance']:.0f}",
+                    ]
+                )
+            writer.writerow(
+                ["مانده‌ی پایانِ دوره", "", "", "", "", "", f"{statement['closing_balance']:.0f}"]
+            )
+            writer.writerow([])
+
+        if not wrote_any_row:
+            writer.writerow(["در این بازه هیچ حسابی گردش نداشته.", "", "", "", "", "", ""])
        return buf.getvalue()
@@ -109,6 +109,7 @@ class LedgerEntryListCreateView(_OwnedMixin, generics.ListCreateAPIView):
        book = LedgerBookService.ensure_active_book(self.request.user)
        entry = serializer.save(user=self.request.user, book=book)
        LedgerService.sync_entry_account(self.request.user, entry)
+        LedgerService.post_entry_transaction(self.request.user, entry)
        if entry.counterparty_phone:
            LedgerService.recompute_customer_balance(self.request.user, entry.counterparty_phone)

@@ -123,6 +124,7 @@ class LedgerEntryDetailView(_OwnedMixin, generics.RetrieveUpdateDestroyAPIView):
    def perform_update(self, serializer):
        entry = serializer.save()
        LedgerService.sync_entry_account(self.request.user, entry)
+        LedgerService.post_entry_transaction(self.request.user, entry)
        if entry.counterparty_phone:
            LedgerService.recompute_customer_balance(self.request.user, entry.counterparty_phone)

@@ -473,6 +475,48 @@ class LedgerBookSummaryView(APIView):
        )


+class LedgerBookDetailView(generics.RetrieveUpdateDestroyAPIView):
+    """ویرایش/حذفِ یک فایل دفتر. فایلِ بایگانی‌شده فقط-خواندنی است — نه
+    ویرایش و نه حذف. حذف فقط برای فایلِ خالی (بدون هیچ ثبتی) مجاز است تا
+    داده‌ی مالی با حذفِ فایل به‌طور آبشاری از بین نرود."""
+
+    serializer_class = LedgerBookSerializer
+    permission_classes = [IsAuthenticated]
+
+    def get_queryset(self):
+        return LedgerBook.objects.filter(user=self.request.user)
+
+    def _guard_editable(self, book: LedgerBook):
+        if book.is_closed:
+            raise ValidationError("فایلِ بایگانی‌شده فقط-خواندنی است.")
+
+    def perform_update(self, serializer):
+        self._guard_editable(serializer.instance)
+        serializer.save()
+
+    def perform_destroy(self, instance):
+        self._guard_editable(instance)
+        if instance.entries.exists():
+            raise ValidationError("فقط فایلِ خالی (بدون هیچ ثبتی) قابل‌حذف است.")
+        instance.delete()
+
+
+class LedgerBookArchiveView(APIView):
+    """بایگانی‌کردنِ دستیِ یک فایل دفتر — از این پس فقط-خواندنی می‌شود و در
+    انتخابِ فایلِ دفتر برای فاکتورهای تازه نشان داده نمی‌شود."""
+
+    permission_classes = [IsAuthenticated]
+
+    def post(self, request, pk):
+        book = LedgerBook.objects.filter(user=request.user, pk=pk).first()
+        if book is None:
+            raise NotFound("فایل دفتر یافت نشد.")
+        if book.is_closed:
+            raise ValidationError("این فایل قبلا بایگانی شده.")
+        book = LedgerBookService.archive_book(book)
+        return Response(LedgerBookSerializer(book).data)
+
+
 class SubsidiaryLedgerView(APIView):
    """دفتر معین یک حساب — گردشِ حساب با مانده‌ی در جریان."""

@@ -0,0 +1,63 @@
+# Generated by Django 5.1.15 on 2026-09-14 23:07
+
+from django.db import migrations, models
+
+
+class Migration(migrations.Migration):
+
+    dependencies = [
+        ('bizapps', '0003_ledgerbook_ledgerentry_book_and_more'),
+    ]
+
+    operations = [
+        migrations.AddField(
+            model_name='invoice',
+            name='discount_percent',
+            field=models.FloatField(default=0, verbose_name='درصد تخفیف'),
+        ),
+        migrations.AddField(
+            model_name='invoice',
+            name='extra_discount_amount',
+            field=models.FloatField(default=0, verbose_name='مبلغ تخفیف ویژه'),
+        ),
+        migrations.AddField(
+            model_name='invoice',
+            name='extra_discount_label',
+            field=models.CharField(blank=True, help_text='مثلا: فروش فوق\u200cالعاده، تخفیف دوره\u200cای', max_length=100, verbose_name='عنوان تخفیف ویژه'),
+        ),
+        migrations.AddField(
+            model_name='invoice',
+            name='extra_discount_percent',
+            field=models.FloatField(default=0, verbose_name='درصد تخفیف ویژه'),
+        ),
+        migrations.AddField(
+            model_name='ledgerentry',
+            name='base_amount',
+            field=models.FloatField(blank=True, default=0, verbose_name='مبلغ پایه (پیش از تخفیف/مالیات)'),
+        ),
+        migrations.AddField(
+            model_name='ledgerentry',
+            name='discount_percent',
+            field=models.FloatField(blank=True, default=0, verbose_name='درصد تخفیف (پیش از مالیات)'),
+        ),
+        migrations.AddField(
+            model_name='ledgerentry',
+            name='tax_percent',
+            field=models.FloatField(blank=True, default=0, verbose_name='درصد مالیات/ارزش\u200cافزوده'),
+        ),
+        migrations.AddField(
+            model_name='product',
+            name='expiry_date',
+            field=models.DateField(blank=True, null=True, verbose_name='تاریخ انقضا'),
+        ),
+        migrations.AddField(
+            model_name='product',
+            name='is_active',
+            field=models.BooleanField(default=True, verbose_name='فعال'),
+        ),
+        migrations.AddField(
+            model_name='product',
+            name='production_date',
+            field=models.DateField(blank=True, null=True, verbose_name='تاریخ تولید'),
+        ),
+    ]
@@ -0,0 +1,19 @@
+# Generated by Django 5.1.15 on 2026-09-15 10:21
+
+import django.db.models.deletion
+from django.db import migrations, models
+
+
+class Migration(migrations.Migration):
+
+    dependencies = [
+        ('bizapps', '0004_invoice_discount_percent_and_more'),
+    ]
+
+    operations = [
+        migrations.AddField(
+            model_name='transaction',
+            name='reference_ledger_entry',
+            field=models.ForeignKey(blank=True, null=True, on_delete=django.db.models.deletion.CASCADE, related_name='transactions', to='bizapps.ledgerentry'),
+        ),
+    ]
@@ -0,0 +1,168 @@
+"""داده‌ی قدیمی: ردیف‌های سادهٔ دفتر (غیرِ فاکتوری) که قبل از این نسخه ثبت
+شده‌اند، هیچ‌وقت سندِ دوطرفه نگرفته بودند — یعنی در ترازِ حساب‌ها/دفتر
+معین/خروجیِ CSV دیده نمی‌شدند. این مهاجرت همان سندهایی را که از این پس
+به‌صورت خودکار موقعِ ساخت/ویرایشِ هر ردیف ساخته می‌شوند، برای داده‌ی
+قدیمی هم می‌سازد.
+
+عمداً کدِ حسابداریِ فعلی (apps.bizapps.api.accounting/services) را ایمپورت
+نمی‌کند — مهاجرت‌ها باید با مدلِ همان لحظه (historical model) کار کنند،
+نه با کدِ همیشه‌درحال‌تغییرِ اپ؛ به همین خاطر ثابت‌ها و منطقِ لازم همین‌جا
+تکرار شده‌اند.
+"""
+
+import uuid
+
+from django.db import migrations
+from django.utils import timezone
+
+CATEGORY_ACCOUNT_CODES = {
+    "sale_cash": "4001",
+    "sale_credit": "4001",
+    "service_income": "4002",
+    "other_income": "4003",
+    "purchase_cash": "5001",
+    "purchase_credit": "5001",
+    "rent": "5002",
+    "salary": "5003",
+    "utility": "5004",
+    "transport": "5005",
+    "other_expense": "5006",
+}
+DEBT_CATEGORIES = {"sale_credit", "purchase_credit"}
+ACCOUNT_CASH = "1001"
+ACCOUNT_RECEIVABLE = "1100"
+ACCOUNT_PAYABLE = "2100"
+
+# (code, name, level, account_type, parent_code) — فقط زیرمجموعه‌ای که این
+# بک‌فیل واقعاً لازم دارد؛ اگر حسابِ کاربر از قبل ساخته شده باشد، دوباره
+# ساخته نمی‌شود (get_or_create).
+NEEDED_ACCOUNTS = [
+    ("1000", "دارایی‌ها", 1, "asset", None),
+    ("1001", "صندوق", 2, "asset", "1000"),
+    ("1100", "حساب‌های دریافتنی", 2, "asset", "1000"),
+    ("2000", "بدهی‌ها", 1, "liability", None),
+    ("2100", "حساب‌های پرداختنی", 2, "liability", "2000"),
+    ("4000", "درآمدها", 1, "income", None),
+    ("4001", "فروش کالا", 2, "income", "4000"),
+    ("4002", "درآمد خدمات", 2, "income", "4000"),
+    ("4003", "سایر درآمدها", 2, "income", "4000"),
+    ("5000", "هزینه‌ها", 1, "expense", None),
+    ("5001", "بهای تمام‌شده‌ی کالای فروش‌رفته", 2, "expense", "5000"),
+    ("5002", "اجاره", 2, "expense", "5000"),
+    ("5003", "حقوق و دستمزد", 2, "expense", "5000"),
+    ("5004", "قبض و آب‌وبرق", 2, "expense", "5000"),
+    ("5005", "حمل‌ونقل", 2, "expense", "5000"),
+    ("5006", "سایر هزینه‌ها", 2, "expense", "5000"),
+]
+
+
+def _ensure_account(Account, user_id, code, by_code):
+    if code in by_code:
+        return by_code[code]
+    existing = Account.objects.filter(user_id=user_id, code=code).first()
+    if existing is not None:
+        by_code[code] = existing
+        return existing
+    spec = next((a for a in NEEDED_ACCOUNTS if a[0] == code), None)
+    if spec is None:
+        return None
+    _, name, level, account_type, parent_code = spec
+    parent = _ensure_account(Account, user_id, parent_code, by_code) if parent_code else None
+    account = Account.objects.create(
+        id=str(uuid.uuid4()),
+        user_id=user_id,
+        code=code,
+        name=name,
+        level=level,
+        account_type=account_type,
+        parent=parent,
+        is_system=True,
+        is_active=True,
+    )
+    by_code[code] = account
+    return account
+
+
+def backfill_transactions(apps, schema_editor):
+    LedgerEntry = apps.get_model("bizapps", "LedgerEntry")
+    Account = apps.get_model("bizapps", "Account")
+    Transaction = apps.get_model("bizapps", "Transaction")
+
+    entries = (
+        LedgerEntry.objects.filter(linked_invoice__isnull=True)
+        .exclude(transactions__isnull=False)
+        .order_by("user_id", "entry_date")
+    )
+
+    accounts_by_user: dict[str, dict[str, object]] = {}
+    counters: dict[str, int] = {}
+
+    for entry in entries:
+        code = CATEGORY_ACCOUNT_CODES.get(entry.category)
+        if not code:
+            continue
+        is_debt = entry.category in DEBT_CATEGORIES
+        amount = (entry.total_amount or entry.amount) if is_debt else entry.amount
+        if not amount:
+            continue
+
+        by_code = accounts_by_user.setdefault(entry.user_id, {})
+        account = _ensure_account(Account, entry.user_id, code, by_code)
+        if account is None:
+            continue
+
+        if entry.category == "sale_credit":
+            debit = _ensure_account(Account, entry.user_id, ACCOUNT_RECEIVABLE, by_code)
+            credit = account
+            ttype = "credit_sale"
+        elif entry.category == "purchase_credit":
+            debit = account
+            credit = _ensure_account(Account, entry.user_id, ACCOUNT_PAYABLE, by_code)
+            ttype = "purchase"
+        elif entry.entry_type == "income":
+            debit = _ensure_account(Account, entry.user_id, ACCOUNT_CASH, by_code)
+            credit = account
+            ttype = "cash_sale"
+        else:
+            debit = account
+            credit = _ensure_account(Account, entry.user_id, ACCOUNT_CASH, by_code)
+            ttype = "expense"
+
+        if debit is None or credit is None:
+            continue
+
+        counters[entry.user_id] = counters.get(entry.user_id, 0) + 1
+        number = f"LED-BKFL-{counters[entry.user_id]:06d}"
+
+        naive_dt = timezone.datetime.combine(entry.entry_date, timezone.datetime.min.time())
+        aware_dt = timezone.make_aware(naive_dt) if timezone.is_naive(naive_dt) else naive_dt
+
+        Transaction.objects.create(
+            id=str(uuid.uuid4()),
+            user_id=entry.user_id,
+            transaction_number=number,
+            transaction_date=aware_dt,
+            reference_ledger_entry_id=entry.id,
+            transaction_type=ttype,
+            debit_account=debit.code,
+            credit_account=credit.code,
+            debit_account_ref_id=debit.id,
+            credit_account_ref_id=credit.id,
+            amount=amount,
+            description=entry.title,
+        )
+
+
+def noop(apps, schema_editor):
+    pass
+
+
+class Migration(migrations.Migration):
+
+    dependencies = [
+        ("bizapps", "0005_transaction_reference_ledger_entry"),
+    ]
+
+    operations = [
+        migrations.RunPython(backfill_transactions, noop),
+    ]
@@ -181,6 +181,9 @@ class Product(models.Model):
    # «ارزش کل انبار» بدون پیمایشِ همه‌ی کالاها قابل‌جمع‌زدن باشد.
    total_purchase_value = models.FloatField(default=0, verbose_name=_("ارزش موجودی"))
    low_stock_threshold = models.FloatField(default=0, verbose_name=_("آستانه‌ی هشدار موجودی کم"))
+    is_active = models.BooleanField(default=True, verbose_name=_("فعال"))
+    production_date = models.DateField(null=True, blank=True, verbose_name=_("تاریخ تولید"))
+    expiry_date = models.DateField(null=True, blank=True, verbose_name=_("تاریخ انقضا"))
    notes = models.TextField(blank=True, verbose_name=_("یادداشت"))
    updated_at = models.DateTimeField(auto_now=True)

@@ -257,7 +260,20 @@ class Invoice(models.Model):
    seller_phone = models.CharField(max_length=20, blank=True, verbose_name=_("شماره فروشنده"))
    seller_address = models.CharField(max_length=255, blank=True, verbose_name=_("آدرس فروشنده"))
    total_amount = models.FloatField(default=0, verbose_name=_("جمع کل"))
+    # درصدِ تخفیفِ کلیِ فاکتور — منبعِ حقیقت همین درصد است (هم‌الگو با
+    # InvoiceItem.discount_percent)؛ discount_amount فقط cache شده تا در
+    # گزارش/اکسل بدون محاسبه‌ی دوباره قابل‌نمایش باشد.
+    discount_percent = models.FloatField(default=0, verbose_name=_("درصد تخفیف"))
    discount_amount = models.FloatField(default=0, verbose_name=_("تخفیف"))
+    # تخفیفِ ویژه/دوره‌ای (مثلا «فروش فوق‌العاده») — جدا از تخفیفِ معمولیِ
+    # بالا تا هر دو در خروجی فاکتور با عنوانِ خودشان دیده شوند. یا با درصد
+    # (روی مبلغ بعد از تخفیف معمولی) یا با مبلغ ثابت پر می‌شود، نه هر دو.
+    extra_discount_label = models.CharField(
+        max_length=100, blank=True, verbose_name=_("عنوان تخفیف ویژه"),
+        help_text=_("مثلا: فروش فوق‌العاده، تخفیف دوره‌ای"),
+    )
+    extra_discount_percent = models.FloatField(default=0, verbose_name=_("درصد تخفیف ویژه"))
+    extra_discount_amount = models.FloatField(default=0, verbose_name=_("مبلغ تخفیف ویژه"))
    # هر ردیف: {"title": "مالیات بر ارزش افزوده", "percent": 9}
    tax_lines = models.JSONField(default=list, blank=True, verbose_name=_("ردیف‌های مالیات"))
    final_amount = models.FloatField(default=0, verbose_name=_("مبلغ نهایی"))
@@ -326,6 +342,12 @@ class Transaction(models.Model):
    reference_invoice = models.ForeignKey(
        Invoice, null=True, blank=True, on_delete=models.SET_NULL, related_name="transactions"
    )
+    # سندِ خودکارِ یک ردیفِ دفترِ ساده (غیرِ فاکتوری) — CASCADE عمدی است: اگر
+    # خودِ ردیف حذف شود، سندش هم باید حذف شود، وگرنه تراز حساب‌ها یک سندِ
+    # یتیم و اشتباه نگه می‌دارد.
+    reference_ledger_entry = models.ForeignKey(
+        "LedgerEntry", null=True, blank=True, on_delete=models.CASCADE, related_name="transactions"
+    )
    transaction_type = models.CharField(max_length=20, choices=TransactionType.choices)
    # کدِ حسابِ متنی برای سازگاری با داده‌ی قدیمی نگه داشته شده؛ debit/credit
    # به‌صورتِ FK به Account همان چیزی است که گزارش‌های جدید از آن می‌خوانند.
@@ -403,6 +425,14 @@ class LedgerEntry(models.Model):
    )
    entry_type = models.CharField(max_length=10, choices=EntryType.choices, verbose_name=_("نوع"))
    title = models.CharField(max_length=150, verbose_name=_("عنوان"))
+    # amount همیشه مبلغِ نهاییِ ثبت‌شده است (همان چیزی که در گزارش/جمعِ
+    # درآمد-هزینه استفاده می‌شود) — سه فیلدِ زیر فقط یک ماشین‌حسابِ اختیاری
+    # برای رسیدن به آن هستند، تا کاربر مجبور نباشد خودش دستی حساب کند:
+    # تخفیف روی مبلغِ پایه (پیش از مالیات) اعمال می‌شود، بعد مالیات روی
+    # مبلغِ تخفیف‌خورده — یعنی دقیقا «تخفیف خارج از مالیات و ارزش‌افزوده».
+    base_amount = models.FloatField(default=0, blank=True, verbose_name=_("مبلغ پایه (پیش از تخفیف/مالیات)"))
+    discount_percent = models.FloatField(default=0, blank=True, verbose_name=_("درصد تخفیف (پیش از مالیات)"))
+    tax_percent = models.FloatField(default=0, blank=True, verbose_name=_("درصد مالیات/ارزش‌افزوده"))
    amount = models.FloatField(verbose_name=_("مبلغ"))
    # max_length=100 (نه تنگ‌تر) عمداً — این فیلد قبلا آزاد بود و داده‌ی
    # واقعیِ قدیمی با متنِ فارسیِ دلخواه دارد؛ تنگ‌کردنش موقعِ مهاجرت روی
@@ -438,6 +468,24 @@ class LedgerEntry(models.Model):
    def is_debt(self) -> bool:
        return self.category in self.DEBT_CATEGORIES

+    @property
+    def discount_amount(self) -> float:
+        return (self.base_amount or 0) * (self.discount_percent or 0) / 100
+
+    @property
+    def net_before_tax(self) -> float:
+        return (self.base_amount or 0) - self.discount_amount
+
+    @property
+    def tax_amount(self) -> float:
+        return self.net_before_tax * (self.tax_percent or 0) / 100
+
+    @property
+    def computed_amount(self) -> float:
+        """مبلغِ نهایی که از روی مبلغِ پایه، تخفیف و مالیات محاسبه می‌شود —
+        برای پیش‌نمایش سمتِ کلاینت؛ مقدارِ واقعا ذخیره‌شده همیشه amount است."""
+        return self.net_before_tax + self.tax_amount
+
    @property
    def professional_type(self) -> str:
        """ترجمه‌ی دسته‌ی «عادی» به اصطلاحِ حسابداریِ حرفه‌ای."""
@@ -177,19 +177,24 @@ class LedgerServiceTests(TestCase):
        self.customer.refresh_from_db()
        self.assertEqual(self.customer.outstanding_balance, 0)

+    def _create_and_post(self, **kwargs):
+        """معادلِ دستیِ کاری که ویوی API انجام می‌دهد: بعد از ساختِ ردیف،
+        حساب را هماهنگ و سندِ دوطرفه‌اش را می‌زند — بدونِ این سند، ردیف در
+        هیچ گزارشِ حرفه‌ای (تراز/دفتر معین/CSV) دیده نمی‌شود."""
+        entry = LedgerEntry.objects.create(id=str(uuid.uuid4()), user=self.user, **kwargs)
+        LedgerService.sync_entry_account(self.user, entry)
+        LedgerService.post_entry_transaction(self.user, entry)
+        return entry
+
    def test_export_csv_filters_by_date_range(self):
-        LedgerEntry.objects.create(
-            id=str(uuid.uuid4()),
-            user=self.user,
+        self._create_and_post(
            entry_type=LedgerEntry.EntryType.INCOME,
            title="داخل بازه",
            amount=100,
            category=LedgerEntry.Category.SALE_CASH,
            entry_date=date(2026, 1, 15),
        )
-        LedgerEntry.objects.create(
-            id=str(uuid.uuid4()),
-            user=self.user,
+        self._create_and_post(
            entry_type=LedgerEntry.EntryType.EXPENSE,
            title="خارج از بازه",
            amount=50,
@@ -200,6 +205,31 @@ class LedgerServiceTests(TestCase):
        self.assertIn("داخل بازه", csv_text)
        self.assertNotIn("خارج از بازه", csv_text)

+    def test_post_entry_transaction_covers_plain_income_and_expense(self):
+        """قبلا فقط فاکتور/قسط سند می‌خورد؛ یک ثبتِ سادهِ «فروش نقدی» یا
+        «اجاره» (که کارِ روزمرهِ اکثرِ کاربرهاست) اصلا در ترازِ حساب‌ها
+        دیده نمی‌شد. این تست دقیقا همان رگرسیون را قفل می‌کند."""
+        self._create_and_post(
+            entry_type=LedgerEntry.EntryType.INCOME,
+            title="فروش نقدی امروز",
+            amount=200,
+            category=LedgerEntry.Category.SALE_CASH,
+            entry_date=date.today(),
+        )
+        self._create_and_post(
+            entry_type=LedgerEntry.EntryType.EXPENSE,
+            title="اجاره مغازه",
+            amount=80,
+            category=LedgerEntry.Category.RENT,
+            entry_date=date.today(),
+        )
+        rows = ChartOfAccountsService.trial_balance(self.user)
+        by_code = {r["code"]: r for r in rows}
+        self.assertIn(ACCOUNT_CASH, by_code)
+        # فروشِ نقدی صندوق را بدهکار می‌کند، اجاره بستانکار — مانده‌ی خالص
+        # صندوق باید ۲۰۰ منهای ۸۰ باشد.
+        self.assertEqual(by_code[ACCOUNT_CASH]["balance"], 120)
+

 class InvoiceLedgerIntegrationTests(TestCase):
    """اتصالِ فاکتور <-> دفتر: طبق درخواست، فقط فروشِ قسطی باید خودکار یک
@@ -553,7 +583,7 @@ class ExcelExportTests(TestCase):
        wb = self._workbook()
        self.assertEqual(
            wb.sheetnames,
-            ["خلاصه", "دفتر روزنامه", "تراز حساب‌ها", "بدهکاران", "فاکتورها", "انبار"],
+            ["خلاصه", "دفتر روزنامه", "تراز حساب‌ها", "بدهکاران", "فاکتورها", "دفتر معین", "انبار"],
        )

    def test_sheets_are_right_to_left(self):
@@ -825,15 +855,18 @@ class LedgerBookTests(TestCase):
        orphan.refresh_from_db()
        self.assertEqual(orphan.book_id, book.id)

-    def test_opening_a_new_book_closes_the_previous_one(self):
+    def test_opening_a_new_book_deactivates_but_does_not_archive_the_previous_one(self):
+        """بایگانی‌کردن یک اقدامِ دستیِ جداگانه است (LedgerBookService.
+        archive_book) — باز کردنِ فایلِ تازه فقط فایلِ قبلی را از حالتِ
+        «جاری» خارج می‌کند، نه این‌که خودکار بایگانی‌اش کند."""
        old = LedgerBookService.ensure_active_book(self.user)
        new = LedgerBookService.open_new_book(
            self.user, name="سال ۱۴۰۶", start_date=date(2027, 3, 21)
        )
        old.refresh_from_db()
        self.assertFalse(old.is_active)
-        self.assertTrue(old.is_closed)
-        self.assertIsNotNone(old.closed_at)
+        self.assertFalse(old.is_closed)
+        self.assertIsNone(old.closed_at)
        self.assertTrue(new.is_active)
        # همیشه دقیقا یک فایل جاری
        self.assertEqual(LedgerBook.objects.filter(user=self.user, is_active=True).count(), 1)
@@ -14,6 +14,8 @@ from .api.views import (
    InvoiceStatusView,
    LedgerEntryDetailView,
    LedgerEntryListCreateView,
+    LedgerBookArchiveView,
+    LedgerBookDetailView,
    LedgerBookListView,
    LedgerBookSummaryView,
    LedgerExportView,
@@ -42,6 +44,8 @@ urlpatterns = [
    path("ledger/books/", LedgerBookListView.as_view(), name="ledger-book-list"),
    path("ledger/books/open/", OpenLedgerBookView.as_view(), name="ledger-book-open"),
    path("ledger/books/<str:pk>/summary/", LedgerBookSummaryView.as_view(), name="ledger-book-summary"),
+    path("ledger/books/<str:pk>/archive/", LedgerBookArchiveView.as_view(), name="ledger-book-archive"),
+    path("ledger/books/<str:pk>/", LedgerBookDetailView.as_view(), name="ledger-book-detail"),
    path("ledger/export/", LedgerExportView.as_view(), name="ledger-export"),
    path("ledger/", LedgerEntryListCreateView.as_view(), name="ledger-list"),
    path(